Long ago, in a forest full of tall trees, lived a baby named Hanuman. He was the son of Anjana and of Vayu, the wind. Hanuman was always curious, always bouncing, and always hungry!

One early morning, Hanuman woke up with a rumbling tummy. He looked up — and there, rising over the hills, was something big, round, and orange-gold. “A mango!” he gasped. “The biggest, juiciest mango in the world!”

बहुत समय पहले, ऊँचे पेड़ों से भरे एक जंगल में हनुमान नाम का एक नन्हा बालक रहता था। वह अंजना और वायु, यानी पवन देव, का बेटा था। हनुमान हमेशा जिज्ञासु रहता, हमेशा उछलता-कूदता, और हमेशा भूखा रहता!

एक सुबह-सवेरे हनुमान पेट में गुड़गुड़ के साथ जागा। उसने ऊपर देखा — और वहाँ, पहाड़ियों के ऊपर उगती हुई, एक बड़ी, गोल, नारंगी-सुनहरी चीज़ थी। “आम!” उसने हैरानी से कहा। “दुनिया का सबसे बड़ा, सबसे रसीला आम!”

ବହୁ ଦିନ ତଳେ, ଉଚ୍ଚ ଗଛରେ ଭରା ଗୋଟିଏ ଜଙ୍ଗଲରେ ହନୁମାନ ନାମର ଗୋଟିଏ ଶିଶୁ ରହୁଥିଲେ। ସେ ଅଞ୍ଜନା ଆଉ ପବନ ଦେବତା ବାୟୁଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ। ହନୁମାନ ସବୁବେଳେ ଜିଜ୍ଞାସୁ, ସବୁବେଳେ ଡେଇଁ ଡେଇଁ ଚାଲୁଥିଲେ, ଆଉ ସବୁବେଳେ ଭୋକିଲା!

ଦିନେ ଭୋର ସକାଳେ ହନୁମାନ ପେଟ ଗୁଡ଼ଗୁଡ଼ ହେଉଥିବା ସହ ଉଠିଲେ। ସେ ଉପରକୁ ଚାହିଁଲେ — ଆଉ ସେଠି, ପାହାଡ଼ ଉପରେ ଉଦୟ ହେଉଥିଲା ଗୋଟିଏ ବଡ଼, ଗୋଲ, କମଳା-ସୁନେଲି ଜିନିଷ। “ଆମ୍ବ!” ସେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ କହିଲେ। “ଦୁନିଆର ସବୁଠୁ ବଡ଼, ସବୁଠୁ ରସାଳ ଆମ୍ବ!”

చాలా కాలం క్రితం, ఎత్తైన చెట్లతో నిండిన ఒక అడవిలో హనుమంతుడు అనే ఒక పసివాడు ఉండేవాడు. అతను అంజనాదేవికి, గాలి దేవుడైన వాయుదేవుడికి కొడుకు. హనుమంతుడు ఎప్పుడూ ఆసక్తిగా, ఎప్పుడూ ఎగురుతూ దూకుతూ, ఎప్పుడూ ఆకలిగా ఉండేవాడు!

ఒక తెల్లవారుజామున హనుమంతుడు పొట్టలో గుడగుడలతో నిద్రలేచాడు. పైకి చూశాడు — అక్కడ, కొండల మీదుగా ఉదయిస్తూ, ఒక పెద్ద, గుండ్రని, నారింజ-బంగారు రంగు వస్తువు ఉంది. “మామిడిపండు!” అని ఆశ్చర్యపోయాడు. “ప్రపంచంలోనే అతి పెద్ద, అతి రసవంతమైన మామిడిపండు!”

வெகு காலத்துக்கு முன்பு, உயரமான மரங்கள் நிறைந்த ஒரு காட்டில் அனுமன் என்ற ஒரு குழந்தை வாழ்ந்தது. அவன் அஞ்சனைக்கும் காற்றுக் கடவுளான வாயுவுக்கும் மகன். அனுமன் எப்போதும் ஆர்வமாக, எப்போதும் துள்ளிக்கொண்டு, எப்போதும் பசியாக இருப்பான்!

ஒரு அதிகாலை, அனுமன் வயிறு கடமுடவென்று சத்தமிட எழுந்தான். அவன் மேலே பார்த்தான் — அங்கே, மலைகளுக்கு மேலே உதித்துக்கொண்டிருந்தது ஒரு பெரிய, உருண்டையான, ஆரஞ்சு-தங்க நிறப் பொருள். “மாம்பழம்!” என்று வியந்தான். “உலகிலேயே மிகப் பெரிய, மிகச் சாறு நிறைந்த மாம்பழம்!”

むかし むかし、せの たかい きが しげる もりに、ハヌマーンという あかちゃんが いました。ハヌマーンは アンジャナーと、かぜの かみさま ヴァーユの こどもです。ハヌマーンは いつも しりたがりで、いつも ぴょんぴょん はねていて、いつも おなかを すかせていました!

ある あさ はやく、ハヌマーンは おなかを ぐうぐう ならして めを さましました。そらを みあげると — おかの うえに、おおきくて まるい、オレンジいろと きんいろの ものが のぼってきました。「マンゴーだ!」と ハヌマーンは さけびました。「せかいで いちばん おおきくて、いちばん みずみずしい マンゴーだ!」

Hanuman bent his little knees, wiggled his tail, and JUMPED!

Up he flew, past the treetops, past the birds, past the fluffy white clouds. The wind, his father Vayu, rushed along beside him, blowing cool breezes so the sun’s heat would not hurt his little boy.

हनुमान ने अपने छोटे घुटने मोड़े, अपनी पूँछ हिलाई, और कूद पड़ा!

वह ऊपर उड़ा, पेड़ों की चोटियों से ऊपर, पंछियों से ऊपर, रुई जैसे सफ़ेद बादलों से ऊपर। उसके पिता वायु, यानी हवा, उसके साथ-साथ दौड़े, ठंडी बयार बहाते रहे ताकि सूरज की गर्मी उनके नन्हे बेटे को न लगे।

ହନୁମାନ ତାଙ୍କ ଛୋଟ ଆଣ୍ଠୁ ମୋଡ଼ିଲେ, ଲାଞ୍ଜ ହଲାଇଲେ, ଆଉ ଡେଇଁପଡ଼ିଲେ!

ସେ ଉପରକୁ ଉଡ଼ିଲେ, ଗଛ ଅଗ ଉପର ଦେଇ, ଚଢ଼େଇଙ୍କ ଉପର ଦେଇ, ତୁଳା ପରି ଧଳା ବାଦଲ ଉପର ଦେଇ। ତାଙ୍କ ବାପା ବାୟୁ, ଅର୍ଥାତ୍ ପବନ, ତାଙ୍କ ସାଙ୍ଗେ ସାଙ୍ଗେ ଦୌଡ଼ିଲେ, ଥଣ୍ଡା ପବନ ବହାଇଲେ ଯେମିତି ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ତାପ ତାଙ୍କ ଛୋଟ ପୁଅକୁ ନ ଲାଗେ।

హనుమంతుడు తన చిన్న మోకాళ్ళను వంచి, తోక ఊపి, ఎగిరి దూకాడు!

పైకి ఎగిరాడు, చెట్ల కొనలను దాటి, పక్షులను దాటి, దూదిలాంటి తెల్లని మబ్బులను దాటి. గాలి అయిన అతని తండ్రి వాయుదేవుడు అతని పక్కనే వేగంగా వెళ్తూ, సూర్యుడి వేడి తన చిన్నారి కొడుకుకు తగలకుండా చల్లని గాలి వీచాడు.

அனுமன் தன் குட்டி முழங்கால்களை மடக்கி, வாலை ஆட்டி, தாவினான்!

மேலே பறந்தான், மரங்களின் உச்சிகளைத் தாண்டி, பறவைகளைத் தாண்டி, பஞ்சு போன்ற வெள்ளை மேகங்களைத் தாண்டி. காற்றான அவன் தந்தை வாயு அவன் அருகிலேயே விரைந்து வந்து, சூரியனின் வெப்பம் தன் குட்டி மகனைச் சுடாதபடி குளிர்ந்த தென்றலை வீசினார்.

ハヌマーンは ちいさな ひざを まげて、しっぽを ふって、ジャンプ!

うえへ とんでいきました。きの てっぺんを こえ、とりたちを こえ、ふわふわの しろい くもを こえて。かぜである おとうさんの ヴァーユが そばを いっしょに かけぬけ、おひさまの あつさが ちいさな むすこを いためないように、すずしい かぜを ふかせました。

Closer and closer he came, until the whole sky glowed gold. Hanuman reached out his tiny hands. “Mmm, mango!”

But then a great warm voice laughed. It was Surya, the Sun god himself, smiling down from his shining chariot. “Little one,” said Surya kindly, “I am not a mango. I am the Sun, and I light up the whole world.”

वह पास, और पास आता गया, जब तक पूरा आसमान सुनहरा नहीं चमकने लगा। हनुमान ने अपने नन्हे हाथ आगे बढ़ाए। “मम्म, आम!”

पर तभी एक गहरी, प्यारी आवाज़ हँसी। वे स्वयं सूर्य देव थे, अपने चमकते रथ से नीचे मुस्कुराते हुए। “नन्हे,” सूर्य ने प्यार से कहा, “मैं आम नहीं हूँ। मैं सूरज हूँ, और मैं पूरी दुनिया को रोशन करता हूँ।”

ସେ ପାଖକୁ, ଆହୁରି ପାଖକୁ ଗଲେ, ଯେଯାଏଁ ସାରା ଆକାଶ ସୁନେଲି ହୋଇ ଝଲମଲ କଲା। ହନୁମାନ ତାଙ୍କ ଛୋଟ ହାତ ବଢ଼ାଇଲେ। “ମମ୍, ଆମ୍ବ!”

କିନ୍ତୁ ସେତିକିବେଳେ ଗୋଟିଏ ଗମ୍ଭୀର, ଉଷ୍ମ ସ୍ୱର ହସିଲା। ସେ ଥିଲେ ନିଜେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦେବତା, ତାଙ୍କ ଝଲମଲ ରଥରୁ ତଳକୁ ହସି ହସି ଚାହିଁଥିଲେ। “ଛୋଟି,” ସୂର୍ଯ୍ୟ ସ୍ନେହରେ କହିଲେ, “ମୁଁ ଆମ୍ବ ନୁହେଁ। ମୁଁ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଆଉ ମୁଁ ସାରା ଦୁନିଆକୁ ଆଲୋକିତ କରେ।”

అతను దగ్గరికి, ఇంకా దగ్గరికి వెళ్ళాడు, ఆకాశమంతా బంగారు రంగులో మెరిసే వరకు. హనుమంతుడు తన చిన్న చేతులు చాచాడు. “మ్మ్, మామిడిపండు!”

కానీ అప్పుడే ఒక గంభీరమైన, ఆప్యాయమైన గొంతు నవ్వింది. అది స్వయంగా సూర్యభగవానుడే, తన మెరిసే రథం మీద నుంచి కిందికి చిరునవ్వుతో చూస్తూ. “చిన్నారీ,” అన్నాడు సూర్యుడు దయగా, “నేను మామిడిపండును కాదు. నేను సూర్యుడిని, ప్రపంచమంతటికీ వెలుగునిస్తాను.”

அவன் அருகே, இன்னும் அருகே வந்தான், வானம் முழுவதும் தங்கமாக ஒளிரும் வரை. அனுமன் தன் குட்டிக் கைகளை நீட்டினான். “ம்ம், மாம்பழம்!”

ஆனால் அப்போது ஒரு கம்பீரமான, கனிவான குரல் சிரித்தது. அது சூரிய பகவானேதான், தன் ஒளிரும் தேரிலிருந்து கீழே புன்னகையுடன் பார்த்தபடி. “குட்டியே,” என்றார் சூரியன் அன்புடன், “நான் மாம்பழம் இல்லை. நான் சூரியன், உலகம் முழுவதற்கும் ஒளி தருகிறேன்.”

どんどん ちかづいて、そらじゅうが きんいろに かがやきました。ハヌマーンは ちいさな てを のばしました。「んー、マンゴー!」

すると、おおきくて あたたかい こえが わらいました。それは おひさまの かみさま、スーリヤでした。かがやく くるまから、にこにこ みおろしていたのです。「おちびさん」と スーリヤは やさしく いいました。「わたしは マンゴーでは ないよ。わたしは たいようで、せかいじゅうを てらしているんだ」

Hanuman’s eyes grew wide. “You know everything about the whole world?” he asked. “Will you teach me?”

Surya laughed again, warm as a summer day. “When you are a little older, come and find me. I will be your teacher.”

And that is just what happened. When Hanuman grew up, he flew beside Surya’s chariot every day, learning everything the Sun could see — and he became one of the wisest and strongest heroes of all.

हनुमान की आँखें फैल गईं। “आप पूरी दुनिया के बारे में सब कुछ जानते हैं?” उसने पूछा। “क्या आप मुझे सिखाएँगे?”

सूर्य फिर हँसे, गर्मियों के दिन जितनी गर्मजोशी से। “जब तुम थोड़े बड़े हो जाओ, तो मुझे ढूँढने आना। मैं तुम्हारा गुरु बनूँगा।”

और ठीक यही हुआ। जब हनुमान बड़े हुए, तो वे हर दिन सूर्य के रथ के साथ-साथ उड़ते, वह सब सीखते जो सूरज देख सकता था — और वे सबसे ज्ञानी और सबसे बलवान वीरों में से एक बन गए।

ହନୁମାନଙ୍କ ଆଖି ବଡ଼ ବଡ଼ ହୋଇଗଲା। “ଆପଣ ସାରା ଦୁନିଆ ବିଷୟରେ ସବୁକିଛି ଜାଣନ୍ତି?” ସେ ପଚାରିଲେ। “ଆପଣ ମୋତେ ଶିଖାଇବେ?”

ସୂର୍ଯ୍ୟ ପୁଣି ହସିଲେ, ଖରାଦିନ ପରି ଉଷ୍ମ ହୋଇ। “ତୁମେ ଟିକିଏ ବଡ଼ ହେଲେ ମୋତେ ଖୋଜି ଆସିବ। ମୁଁ ତୁମର ଗୁରୁ ହେବି।”

ଆଉ ଠିକ୍ ସେଇଆ ହେଲା। ହନୁମାନ ବଡ଼ ହେବା ପରେ, ସେ ପ୍ରତିଦିନ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ରଥ ପାଖେ ପାଖେ ଉଡ଼ୁଥିଲେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଯାହା ସବୁ ଦେଖିପାରନ୍ତି ତାହା ଶିଖୁଥିଲେ — ଆଉ ସେ ସବୁଠୁ ଜ୍ଞାନୀ ଆଉ ସବୁଠୁ ବଳବାନ ବୀରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ ହେଲେ।

హనుమంతుడి కళ్ళు పెద్దవయ్యాయి. “మీకు ప్రపంచం గురించి అంతా తెలుసా?” అని అడిగాడు. “నాకు నేర్పిస్తారా?”

సూర్యుడు మళ్ళీ నవ్వాడు, వేసవి రోజంత వెచ్చగా. “నువ్వు కాస్త పెద్దయ్యాక నన్ను వెతుక్కుంటూ రా. నేను నీ గురువునవుతాను.”

సరిగ్గా అదే జరిగింది. హనుమంతుడు పెద్దయ్యాక, ప్రతి రోజూ సూర్యుడి రథం పక్కనే ఎగురుతూ, సూర్యుడు చూడగలిగినదంతా నేర్చుకున్నాడు — అందరిలోకీ గొప్ప జ్ఞానవంతుడైన, బలవంతుడైన వీరులలో ఒకడయ్యాడు.

அனுமனின் கண்கள் விரிந்தன. “உலகம் முழுவதையும் பற்றி உங்களுக்கு எல்லாம் தெரியுமா?” என்று கேட்டான். “எனக்குக் கற்றுத் தருவீர்களா?”

சூரியன் மறுபடியும் சிரித்தார், கோடை நாளைப் போலக் கதகதப்பாக. “நீ கொஞ்சம் பெரியவனானதும் என்னைத் தேடி வா. நான் உன் குருவாக இருப்பேன்.”

அப்படியேதான் நடந்தது. அனுமன் வளர்ந்ததும், தினமும் சூரியனின் தேருக்கு அருகே பறந்து, சூரியன் பார்க்கும் எல்லாவற்றையும் கற்றுக்கொண்டான் — எல்லோரிலும் மிகுந்த ஞானமும் வலிமையும் கொண்ட வீரர்களில் ஒருவனானான்.

ハヌマーンは めを まるく しました。「せかいの ことを なんでも しっているの?」と ききました。「ぼくに おしえて くれる?」

スーリヤは また わらいました。なつの 日のように あたたかく。「もうすこし おおきく なったら、わたしを さがしに おいで。せんせいに なって あげよう」

そして ほんとうに そう なりました。ハヌマーンは おおきく なると、まいにち スーリヤの くるまの そばを とびながら、おひさまに みえる ことを ぜんぶ まなびました — そして いちばん かしこくて いちばん つよい えいゆうの ひとりに なったのです。